काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आफ्नो व्यापार नीतिका कारण अमेरिकाको गाडी उद्योगमा उत्पादन र लगानी बढ्न थालेको दाबी गरेका छन्।
ट्रम्प प्रशासनले विदेशबाट आयात हुने गाडीमा २५ प्रतिशत शुल्क लगाएपछि जनरल मोटर्स, टोयोटा र फोर्डलगायत प्रमुख गाडी कम्पनीहरूले अमेरिकास्थित आफ्ना कारखानाको उत्पादन क्षमता बढाउने तथा विदेशमा भइरहेको केही उत्पादन स्वदेशमै सार्ने योजना अघि सारेका छन्।
आयातमा लगाइएको उच्च शुल्कका कारण अमेरिकी बजारमा स्वदेशमै उत्पादन भएका गाडीको प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता बढ्ने र कारखानाहरूमा रोजगारीसमेत विस्तार हुने अपेक्षा गरिएको छ। केही कम्पनीले यसअघि कम क्षमतामा सञ्चालन भइरहेका कारखानालाई थप उपयोग गर्ने तयारी गरेका छन्।
तर व्यापार नीतिमा बारम्बार भइरहेको परिवर्तनले उद्योगमा अनिश्चितता पनि बढाएको जानकारहरूले बताएका छन्। गाडी उद्योगकी विश्लेषक स्टेफनी ब्रिन्लीका अनुसार आयात शुल्कले अमेरिकी गाडी उद्योगलाई केही लाभ पुगे पनि नीतिगत अस्थिरताका कारण कम्पनीहरू दीर्घकालीन लगानीका निर्णयमा सावधानी अपनाइरहेका छन्।
अमेरिका र क्यानडाबीचको व्यापारसम्बन्धी छलफलले समेत गाडी उद्योगमा अन्योल बढाएको बताइएको छ। होन्डाले उत्तर अमेरिकामा रहेका आफ्ना कारखाना उच्च क्षमतामा सञ्चालन भइरहेको जनाएको छ। कम्पनीले भविष्यमा नयाँ कारखाना निर्माण गर्ने सम्भावनाबारे समेत अध्ययन गरिरहेको बताएको छ।
आयात शुल्कसँगै विद्युतीय गाडीसम्बन्धी सरकारी नीतिमा भएका परिवर्तनको प्रभाव गाडीका पार्टपुर्जा उत्पादन गर्ने उद्योगमा पनि परेको छ। अमेरिकामा गाडीका पार्टपुर्जा उत्पादन क्षेत्रमा मात्रै करिब ९ लाख ३० हजार मानिस कार्यरत रहेको बताइएको छ।
अमेरिकी श्रम तथ्याङ्कअनुसार सन् २०२६ को सेप्टेम्बरमा गाडी उद्योगमा करिब १८ लाख मानिस कार्यरत थिए। पछिल्लो समय रोजगारीमा केही सुधार देखिए पनि व्यापार नीति, लगानीको वातावरण र बजारको मागले आगामी दिनमा अमेरिकी गाडी उद्योगको गति निर्धारण गर्ने देखिएको छ।
