काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को सुरुवातमै नेपाल भित्रिने रेमिट्यान्समा उल्लेख्य वृद्धि देखिएको छ। आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनामै ४ खर्ब ३६ अर्ब ३६ करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स भित्रिएको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा २३.९ प्रतिशतले बढी हो।
नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार अघिल्लो आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनामा रेमिट्यान्स आप्रवाह ३३.१ प्रतिशतले बढेको थियो। यस वर्ष वृद्धि सकारात्मक रहे पनि अघिल्लो वर्षको तुलनामा वृद्धिदर भने कम देखिएको छ।
भदौ महिनामा मात्रै २ खर्ब २१ अर्ब ३१ करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स भित्रिएको छ। अघिल्लो वर्षको भदौमा १ खर्ब ७४ अर्ब ६७ करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स भित्रिएको थियो। यसले मासिक रूपमा पनि रेमिट्यान्स आप्रवाह बढेको देखाउँछ।
अमेरिकी डलरमा समेत रेमिट्यान्स आप्रवाह दोहोरो अंकले बढेको छ। समीक्षा अवधिमा डलरमा विप्रेषण आप्रवाह १३.५ प्रतिशतले वृद्धि भई २ अर्ब ८५ करोड डलर पुगेको छ। अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो आप्रवाह २७.६ प्रतिशतले बढेको थियो।
चालु आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनामा खुद द्वितीय आय अर्थात् खुद ट्रान्सफर ४ खर्ब ६९ अर्ब ४४ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा यस्तो आय ३ खर्ब ८४ अर्ब ८८ करोड रुपैयाँ रहेको थियो।
रेमिट्यान्ससहितका बाह्य आयमा भएको वृद्धिले मुलुकको बाह्य क्षेत्रलाई थप सहयोग पुग्ने देखिन्छ। विदेशमा काम गर्ने नेपालीले पठाउने रकम नेपाली परिवारको उपभोग, शिक्षा, स्वास्थ्य तथा अन्य खर्चको प्रमुख स्रोत रहँदै आएको छ।
रेमिट्यान्स आप्रवाह बढिरहेका बेला वैदेशिक रोजगारीमा जाने नेपालीको संख्या पनि उच्च देखिएको छ। समीक्षा अवधिमा संस्थागत तथा व्यक्तिगत रूपमा नयाँ श्रम स्वीकृति लिने नेपालीको संख्या ९८ हजार ३२० पुगेको छ।
त्यस्तै, पुनः श्रम स्वीकृति लिने नेपालीको संख्या ५२ हजार १६३ रहेको छ। अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा नयाँ श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या ९० हजार १९८ र पुनः श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या ४५ हजार ८८४ थियो।
तथ्यांकअनुसार नयाँ तथा पुनः श्रम स्वीकृति लिने दुवै समूहको संख्या अघिल्लो वर्षको तुलनामा बढेको छ। वैदेशिक रोजगारीमा जाने नेपालीको संख्या बढ्नु र रेमिट्यान्स आप्रवाहमा भएको वृद्धिबीच सम्बन्ध देखिए पनि रकमको वास्तविक वृद्धिमा कामदारको आम्दानी, पठाउने रकम र विनिमय दरलगायतका पक्षले पनि प्रभाव पार्छन्।
चालु आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनाको तथ्यांकले नेपालमा रेमिट्यान्स आप्रवाह बलियो रहेको देखाएको छ। तर अघिल्लो वर्षको तुलनामा वृद्धिदर सुस्त भएकाले आगामी महिनामा रेमिट्यान्सको प्रवृत्ति कस्तो रहन्छ भन्ने विषय पनि महत्त्वपूर्ण हुनेछ।
