काठमाडौँ । आर्थिक वर्ष समाप्त हुन केही दिन मात्र बाँकी रहँदा सरकारले ठूलो रकम खर्च गर्नुपर्ने दबाबमा परेको छ। सरकारी तथ्यांकअनुसार अबको छोटो अवधिमा करिब ५ खर्ब ३५ अर्ब रुपैयाँ बराबरको बजेट खर्च गर्न बाँकी छ।
महालेखा नियन्त्रकको कार्यालयले सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार असार १६ गतेसम्म कुल बजेटको करिब ७२ प्रतिशत मात्रै खर्च भएको देखिन्छ। सरकारले चालू आर्थिक वर्षका लागि झण्डै १९ खर्ब ६४ अर्ब रुपैयाँको बजेट कार्यान्वयन गरिरहेको छ, तर हालसम्म अपेक्षाअनुसार खर्च हुन सकेको छैन।
नियमअनुसार आर्थिक वर्ष सकिनु अघि केही दिन अगावै भुक्तानी प्रक्रिया बन्द गर्नुपर्ने व्यवस्था छ। यसका कारण सरकारले असार २५ गतेसम्म मात्रै भुक्तानी गर्न पाउनेछ। त्यसैले बाँकी रकम छोटो समयमै खर्च गर्नुपर्ने चुनौती थपिएको हो।
पछिल्ला महिनाहरूमा खर्चको गति सुस्त रहेकाले अहिले अन्तिम समयमा आएर खर्च बढाउने प्रवृत्ति देखिएको छ। उदाहरणका लागि, मंगलबार मात्र करिब १४ अर्बभन्दा बढी रकम खर्च गरिएको थियो।
चालू खर्चतर्फ भने प्रगति तुलनात्मक रूपमा राम्रो देखिएको छ र अधिकांश बजेट खर्च भइसकेको छ। वित्तीय व्यवस्थापनतर्फ पनि उच्च प्रतिशतमा खर्च भइसकेको छ। तर, पुँजीगत खर्च भने निकै कमजोर देखिएको छ। असार १६ सम्म कुल लक्ष्यको करिब ३५ प्रतिशत मात्र पुँजीगत खर्च भएको छ, जसले विकास निर्माणका काममा ढिलाइ भएको संकेत गर्छ।
राजस्व संकलन पनि लक्ष्यअनुसार हुन सकेको छैन। हालसम्म करिब ७५ प्रतिशत मात्र आम्दानी भएको छ र लक्ष्य पूरा गर्न अझै ठूलो रकम उठाउन बाँकी छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार वर्षभरि सन्तुलित रूपमा खर्च व्यवस्थापन गर्न नसक्दा हरेक वर्ष जस्तै अन्तिम महिनामा खर्चको चाप बढ्ने समस्या दोहोरिएको हो।
